खानेपानी तथा सरसफाइ सबैको अधिकार, सबैको जिम्मेवारी : स्वच्छ पानी, स्वस्थ जीवन हाम्रो अभियान

रहमुल, लहान, २ असोज। स्वस्थ, सफा र समृद्ध समाज निर्माणका लागि सुरक्षित खानेपानी, व्यक्तिगत सरसफाइ तथा वातावरणीय स्वच्छतामा विशेष ध्यान दिन सम्पूर्ण गाउँपालिका, नगरपालिका तथा आम नागरिकमा हार्दिक अनुरोध गरिएको छ। स्वच्छ खानेपानी र सरसफाइ मानव स्वास्थ्यसँग प्रत्यक्ष जोडिएका आधारभूत आवश्यकता हुन्। दूषित पानीको सेवन तथा अस्वच्छ वातावरणका कारण विभिन्न रोग फैलिन सक्ने भएकाले प्रत्येक नागरिकले स्वच्छता र स्वास्थ्य सुरक्षालाई आफ्नो दैनिक जीवनको अभिन्न हिस्सा बनाउन आवश्यक छ।

संयुक्त मिडिया हाउस लहान, सिरहा परिवारले सिरहा, सप्तरीलगायत देशभरका नागरिकलाई खानेपानीका स्रोत संरक्षण गर्न, सुरक्षित पानीको प्रयोग गर्न र सरसफाइसम्बन्धी व्यवहार अपनाउन आग्रह गर्दै जनचेतनामूलक सन्देश प्रवाह गरेको छ। स्वस्थ जीवनका लागि स्वच्छ तथा सुरक्षित पानीको प्रयोग अत्यन्त महत्त्वपूर्ण छ। पानी पिउनुअघि त्यसको शुद्धतामा ध्यान दिनुपर्छ। आवश्यकताअनुसार पानी उमालेर वा उपयुक्त फिल्टर प्रयोग गरेर पिउने, पानीलाई सफा र छोपिएको भाँडोमा भण्डारण गर्ने तथा खानेपानीका मुहान, धारा, इनार र अन्य स्रोतलाई प्रदूषणबाट जोगाउने बानी बसाल्नुपर्छ।

खानेपानीका स्रोत संरक्षण गर्नु सरकारको मात्र नभई प्रत्येक नागरिकको साझा जिम्मेवारी हो। आज गरिएको सानो प्रयासले भोलिको पुस्तालाई स्वच्छ पानी उपलब्ध गराउन महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याउन सक्छ। स्वच्छ समाज निर्माणका लागि घर, आँगन, सडक, सार्वजनिक स्थल तथा आफ्नो टोललाई सफा राख्नु आवश्यक छ। फोहोर जथाभावी नफाल्ने, कुहिने र नकुहिने फोहोरको उचित व्यवस्थापन गर्ने, नाली सफा राख्ने तथा शौचालयको नियमित प्रयोग गर्ने बानी विकास गर्नुपर्छ।

गाउँपालिका र नगरपालिकाले सरसफाइसम्बन्धी कार्यक्रमलाई प्राथमिकता दिँदै स्थानीय नागरिक, विद्यालय, सामाजिक संघसंस्था तथा समुदायसँग सहकार्य गर्न सके स्वच्छ र स्वस्थ बस्ती निर्माण अभियान अझ प्रभावकारी बन्न सक्छ। व्यक्तिगत सरसफाइ स्वास्थ्य सुरक्षाको पहिलो आधार हो। खाना खानुअघि, खाना तयार गर्नुअघि, शौचालय प्रयोग गरेपछि र फोहोर छोएपछि साबुनपानीले राम्ररी हात धुने बानी बसाल्नुपर्छ। दूषित पानी तथा असुरक्षित खाना सेवन नगर्ने र घर वरपरको वातावरण सफा राख्ने व्यवहारले रोगको जोखिम घटाउन सहयोग गर्छ। बालबालिका, ज्येष्ठ नागरिक तथा परिवारका सबै सदस्यलाई स्वच्छता र स्वास्थ्य सुरक्षासम्बन्धी व्यवहारबारे जानकारी दिनु पनि उत्तिकै आवश्यक छ। 

सिरहा, सप्तरीलगायत देशभरका स्थानीय तहलाई खानेपानीको गुणस्तर, पानीका स्रोतको संरक्षण, सार्वजनिक शौचालयको व्यवस्थापन, फोहोरमैला नियन्त्रण तथा सरसफाइसम्बन्धी जनचेतनामूलक कार्यक्रमलाई थप प्रभावकारी बनाउन हार्दिक अनुरोध गरिन्छ। स्वच्छ खानेपानी र सरसफाइको सुविधा सबै नागरिकको पहुँचमा पुर्‍याउन स्थानीय सरकार, समुदाय, सञ्चारमाध्यम र नागरिकबीच सहकार्य आवश्यक छ। स्वच्छता केवल अभियानमा सीमित नभई हरेक घरपरिवारको दैनिक व्यवहार बन्नुपर्छ।

संयुक्त मिडिया हाउस लहान, सिरहा परिवारको जनचेतनामूलक सन्देश स्वच्छ पानी पिऔं, स्वस्थ जीवन बाँचौं। पानीका स्रोत संरक्षण गरौं, प्रदूषण रोकौं। सफा शौचालय प्रयोग गरौं, हात धुने बानी बसालौं। घर, आँगन, सडक र टोल सफा राखौं। फोहोरको उचित व्यवस्थापन गरौं। स्वच्छता र स्वास्थ्य सुरक्षालाई सबैको साझा जिम्मेवारी बनाऔं। हाम्रो गाउँ, हाम्रो नगर—स्वच्छ, स्वस्थ र हराभरा बनाऔं। स्वच्छ पानी, सफा वातावरण, स्वस्थ नागरिक र समृद्ध नेपाल निर्माणमा आजैदेखि जुटौं। संयुक्त मिडिया हाउस लहान, सिरहा परिवार समाज परिवर्तन, स्वच्छता र जनचेतनाका लागि हाम्रो अभियान।